Duurzaamheid onlosmakelijk verbonden met Nieuw Reijerwaard

07 juli 2017

Om een en ander te duiden gaat Jippes eerst even terug in de tijd. “De provincie Zuid-Holland en de GRNR, die in 2012 werd opgericht, ontwikkelen op verzoek van de Metropoolregio Rotterdam Den Haag, toen nog Stadsregio Rotterdam geheten, het netto ruim 96 hectare grote agrologistieke bedrijventerrein Nieuw Reijerwaard. Er was duidelijk behoeft e aan uitbreiding van deze sector in het gebied, net als aan clustering van bedrijven binnen de branche. Want samen sta je sterker. Hoe handig en makkelijk is het wel niet om bij een levering even bij de buren de ontbrekende producten te kopen? Dat is een win-win situatie.” Van Grunsven: “De gemeenten Ridderkerk, Barendrecht en Rotterdam onderkenden járen geleden al de behoeft e aan een nieuw bedrijventerrein.

Daar hadden zij allemaal hun eigen redenen voor. In Barendrecht was de bestaande locatie vol en ontbrak het aan uitbreidingsmogelijkheden, Rotterdam zag een kans om meer mensen aan het werk te helpen en voor Ridderkerk was deze ontwikkeling een uitbreiding van de bestaande bedrijfsterreinen Verenambacht en Barendrecht- Oost, waarmee wordt voorzien in een ruimtevraag binnen de groente- en fruitsector.”

Einde van fossiele brandstoffen

Verschillende beginselen, maar die beletten niet dat er een constructieve krachtenbundeling werd opgezet om een 95 hectare groot bedrijventerrein, de daarbij horende ontsluiting en de aanleg van een groene corridor te realiseren. Bij de ontwikkeling is het van belang om zuinig om te gaan met de ruimte en deze intensief en duurzaam te ontwikkelen. Hiervoor is ingezet op meervoudig en intensief ruimtegebruik en duurzame toepassingen. Van Grunsven: “Het klimaatakkoord van Parijs luidt het einde in van een economie die is gebaseerd op fossiele brandstoff en. Duurzame energie is geen loze kreet, maar een onderwerp waarop wij bij de ontwikkeling van Nieuw Reijerwaard vanaf het begin hoog hebben ingezet. Het is onze ambitie om hierin voorloper te zijn. Zeker ook omdat de bedrijven die zich hier vestigen, veel met duurzaamheid van doen hebben. Alleen al vanuit de consumentkant moeten ze er in mee, want de vraag naar duurzame en biologische producten heeft de laatste jaren een enorme vlucht genomen. Ook zonder die aansporing nemen vele bedrijven overigens hun verantwoordelijkheid.”

Duurzame energie

De GRNR doet dat ook. Als voorbeeld noemt Van Grunsven het aanbestedingstraject voor duurzame energie, dat enkele maanden geleden werd afgerond. “We hebben op onconventionele wijze een tender uitgeschreven. ‘Het gaat niet om wat je kunt leveren, maar wat je kunt maken’, was de boodschap die wij de energieleveranciers gaven.” Jippes vult aan: “Welke condities zij in konden brengen op het gebied van duurzaamheid stond centraal, niet droge cijfers over mogelijke volumes aan energieafname. Want die hebben we simpelweg niet.” Dat maakte dat de  verschillende marktpartijen creatief moesten zijn. Van Grunsven: “Het kenmerk van innovatie is dat je niet weet hoe je het gewenste resultaat gaat behalen. Het is immers nog nooit eerder gedaan, dus een leidraad ontbreekt. Er is wel een stip aan de horizon, maar die kan nog verschuiven. En de weg ernaartoe loopt sowieso ook nooit recht.” Uiteindelijk viel de keuze op ENGIE Nederland als partner voor de productie en exploitatie van duurzame energie. De

GRNR en ENGIE gaan een verbintenis van 25 jaar met elkaar aan. Met ENGIE krijgt Nieuw Reijerwaard een partij die gewend is te innoveren en regelmatig nieuwe producten in de markt zet. “Het gaf de doorslag dat ENGIE veel ambitie en expertise heeft op het gebied van duurzame energie. Hun strategie is erop gebaseerd om een leidende rol in energietransitie te nemen. Ze durven en kunnen risico’s nemen.” Het vertrekpunt van ENGIE is enerzijds de klantvraag van vestigende bedrijven op Nieuw Reijerwaard en anderzijds de mogelijkheden die het gebied biedt om duurzame energie te produceren. Bedrijven die zich op Nieuw Reijerwaard vestigen, worden deels aandeelhouder in de energievoorziening. Van Grunsven: “En omdat het bestemmingsplan is opgesteld door de provincie, staan hier straks onherroepelijk ook drie windturbines die door ENGIE worden gebouwd, ontwikkeld en geëxploiteerd. Dat gebeurt in nauwe samenwerking met lokale partners.” Daarnaast kan ENGIE duurzame warmte- en koude-oplossingen aanbieden aan bedrijven die zich gaan vestigen. Zonne-energie en/of warmte-uitwisseling en slimme netwerkoplossingen met inzet van IT-innovaties maken ook deel uit van de mogelijkheden. Van Grunsven noemt graag nog een praktijkvoorbeeld. “Er komt op Nieuw Reijerwaard een container met batterijen om zonne-energie en windenergie in op te slaan. Het komt natuurlijk geregeld voor dat er meer duurzame energie wordt geproduceerd, dan er vraag naar is. In plaats van deze weg te gooien is het natuurlijk veel mooier om het op te slaan. Op momenten dat het een dag niet waait of de zon zich niet laat zien, kan de stroom weer worden gebruikt.” Jippes: “Warmteoverschot kunnen wij net als elektriciteit bijvoorbeeld ook aanbieden aan het nabijgelegen Van der Valk Hotel Ridderkerk of het Waterschap Hollandse Delta. En als we het nog breder trekken, kunnen we zelfs een bron van stadverwarming voor Ridderkerk zijn.”
 

Gelijkstroomnet en parkmanagement

Enthousiast is Jippes eveneens over het gelijkstroomnet dat op Nieuw Reijerwaard zal komen te liggen. “Er zijn twee verschillende soorten stroom: wisselstroom en gelijkstroom. Uit windturbines en zonnepanelen komt gelijkstroom en alle elektronica en energiezuinige verlichting gebruiken ook gelijkstroom. Normaal gesproken moet dat vanwege de erfenis van de aangelegde wisselspanningsnetten eerst via transformatoren worden omgezet in gelijkstroom, maar door in Nieuw Reijerwaard te kiezen voor de aanleg van een gelijkstroomnet vervalt die extra stap. Dat geldt ook voor het opladen van elektrische auto’s en de werking van de straatverlichting. Naast componenten scheelt dat ook energie. De besparing in verbruik ligt in de orde van procenten.” Van Grunsven: “Innovatie kent vele vormen. Het zit soms ook in kleine dingen. Neem parkmanagement.

Dat gaat eigenlijk nooit veel verder dan vuilnis ophalen en beveiligen. Dat willen wij met alle partijen veel breder trekken. Het is de bedoeling om de gemeente Ridderkerk en de gevestigde bedrijven samen geld in een potje te laten stoppen en vervolgens met elkaar prioriteiten te stellen over hoe dat binnen parkmanagement het beste kan worden uitgegeven. Heel eenvoudig, maar waarschijnlijk ook heel efficiënt. Nieuw Reijerwaard heeft de ambitie om het meest duurzame agrologistieke bedrijventerrein van Nederland te worden. Daarom staat niet alleen de beginfase in hetteken van innovatie, maar zullen we continu doorgaan met die ontwikkeling. Innovatie is een ongoing process.”

Werkgelegenheid

Met de komst van bedrijven naar Nieuw Reijerwaard wordt ook de werkgelegenheid in de regio vergroot. De GRNR wil stimuleren dat mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt en schoolverlaters hiervan profiteren. Eén van de partijen waar de GRNR mee gaat samenwerken is het Nationaal Programma Rotterdam Zuid. Dit initiatief, met Marco Pastors als directeur, spreekt de ambitie uit dat Rotterdam Zuid het in 2031 net zo goed doet als een gemiddelde stad in ons land. Om dat te realiseren moeten grote achterstanden op het gebied van opleidingsniveau, arbeidsparticipatie en huisvesting worden opgeheven. Het Rijk, de gemeente, onderwijsbesturen, bedrijfsleven, zorginstellingen en woningcorporaties werken sinds september 2011 binnen het Nationaal Programma Rotterdam Zuid samen aan een beter perspectief voor bewoners. Samen met deze en andere relevante partijen hoopt de GRNR tot een concrete werkwijze te komen, zodat werkzoekenden en bedrijven die zich op Nieuw Reijerwaard vestigen al in een zo vroeg mogelijk stadium met elkaar in contact kunnen raken.  

Terug naar het nieuws